Isı Geri Kazanım Cihazlarında Filtre Seçimi ve Filtre Bakımı
Isı Geri Kazanım Cihazlarında Filtre Seçimi ve Filtre Bakımı
Isı geri kazanım cihazlarının temel amacı, dışarıdan gerekli taze havayı kontrollü şekilde binaya alırken iç ortamdan atılan havadaki enerjinin bir bölümünü geri kazanmaktır.
Ancak dış ortamdan alınan havayla birlikte toz, polen ve farklı boyutlarda partiküller de havalandırma sistemine taşınabilir. İç ortamdan cihazın egzoz tarafına dönen hava da benzer şekilde çeşitli kirleticiler içerebilir.
Bu nedenle ısı geri kazanım cihazındaki filtreler, sadece iç ortam hava kalitesi açısından değil cihazın kendisini korumak için de önemlidir.
Yanlış filtre seçimi veya uzun süre değiştirilmeden kullanılan kirli bir filtre; hava debisinin azalmasına, basınç kaybının yükselmesine, fan enerji tüketiminin artmasına ve ısı geri kazanım eşanjörünün daha hızlı kirlenmesine neden olabilir.
VENTAS'ın güncel VHRV ürün grubunda cihaz serisine göre farklı filtre çözümleri bulunmaktadır. Örneğin VHRV-P serisinde G4 minipleat filtreler standart olarak kullanılırken, VHRV-C ve yüksek verimli rotorlu VHRV-R serilerinde M5 ve F7 filtreler bulunmaktadır.
Isı Geri Kazanım Cihazında Filtrenin Görevi Nedir?
Filtrenin en temel görevi, hava içerisindeki istenmeyen partiküllerin havalandırma sistemine ve mahale taşınmasını azaltmaktır.
Ancak filtre yalnızca “havayı temizleyen” bir bileşen değildir.
Isı geri kazanım cihazındaki filtre aynı zamanda eşanjör, fan ve diğer iç bileşenlerin kirlenmesini azaltarak cihazın performansının korunmasına yardımcı olur.
Özellikle plakalı ısı geri kazanım eşanjörünün yüzeyinde yoğun miktarda toz birikmesi, hava geçiş kesitini ve ısı transfer performansını olumsuz etkileyebilir.
Bu nedenle doğru filtreleme sistemi üç temel hedefi birlikte karşılamalıdır: iç ortam hava kalitesini desteklemek, cihaz bileşenlerini korumak ve kabul edilebilir basınç kaybıyla çalışmak.
Isı Geri Kazanım Cihazı Filtresi Nasıl Seçilir?
Filtre seçerken sadece “daha yüksek filtre sınıfı daha iyidir” yaklaşımı kullanılmamalıdır.
Daha yüksek filtrasyon performansı sağlayan bir filtre, yapısına bağlı olarak daha yüksek hava direncine de sahip olabilir. Bu nedenle fanın filtre basınç kaybını karşılayabilecek çalışma noktasında olması gerekir.
Doğru filtre seçimi yapılırken kullanım alanı, dış ortam hava kalitesi, ihtiyaç duyulan iç ortam hava kalitesi, cihazın fan performansı ve izin verilen toplam basınç kaybı birlikte değerlendirilmelidir.
Binanın Kullanım Amacı Dikkate Alınmalıdır
Bir konut, ofis, okul, hastane veya endüstriyel tesisin filtrasyon ihtiyacı aynı olmayabilir.
Örneğin standart bir ticari mahalde kullanılan filtre çözümü ile partikül kontrolünün daha kritik olduğu özel bir uygulamada kullanılacak filtre aynı şekilde belirlenmemelidir.
VENTAS da farklı proje ihtiyaçlarına cevap verebilmek için VHRV ürünlerinde standart filtrelerin yanında F7, aktif karbon ve HEPA gibi farklı opsiyonlar sunmaktadır.
Dış Ortam Hava Kalitesi Değerlendirilmelidir
Isı geri kazanım cihazının bulunduğu bölgenin çevresel şartları filtre seçiminde önemlidir.
Yoğun araç trafiğinin bulunduğu şehir merkezleri, sanayi bölgeleri veya yüksek toz yüküne sahip alanlarda filtrelerin yüklenme hızı daha yüksek olabilir.
Bu tür projelerde filtre sınıfı kadar filtre yüzey alanı ve bakım sıklığı da önem kazanır.
Fan Basıncı ve Filtre Basınç Kaybı Birlikte Hesaplanmalıdır
Filtre hava akışına karşı direnç oluşturur.
Filtre kirlendikçe bu direnç yükselir. Dolayısıyla fanın karşılaması gereken toplam statik basınç da artabilir.
Bu nedenle projede kullanılan filtrenin yalnızca temiz durumdaki basınç kaybı değil, işletme sırasında oluşabilecek filtre yüklenmesi de dikkate alınmalıdır.
VENTAS'ın VHRV ürünlerinde fark basınç sensörü opsiyonel aksesuar olarak sunulmaktadır. Bu sensör filtrenin iki tarafındaki basınç farkını izleyerek bakım ihtiyacının daha kontrollü takip edilmesine yardımcı olabilir.
G4 Filtre Nedir?
G4, havalandırma sistemlerinde geleneksel olarak kaba partikül filtrasyonu için kullanılan filtre sınıflarından biridir.
Isı geri kazanım cihazlarında temel ön filtreleme amacıyla kullanılabilir.
VENTAS VHRV-P Isı Geri Kazanım Cihazlarında G4 minipleat filtreler kullanmaktadır. VENTAS, bu filtrelerin EN 779:2012 ve ISO 16890 standartlarına uygun ve Eurovent sertifikalı olduğunu belirtmektedir.
G4 filtreler özellikle cihazın iç bileşenlerini ve eşanjörü büyük partikül ve toz yükünden korumada önemli bir rol oynar.
VENTAS'ın ürün kodlama sisteminde de F1 filtre tipi G4/G4 olarak tanımlanmaktadır.
M5 ve F7 Filtre Nedir?
Daha hassas partikül filtrasyonunun hedeflendiği uygulamalarda M5 ve F7 sınıfındaki filtreler kullanılabilir.
VENTAS VHRV-C yüksek verimli ısı geri kazanım cihazlarında M5 ve F7 minipleat filtreler kullanılmaktadır. Aynı şekilde yüksek verimli rotorlu VHRV-R serisinde de M5 ve F7 filtre sınıfları bulunmaktadır.
M5 Filtre Nerede Kullanılır?
M5 sınıfı filtreler G4'e göre daha ileri seviyede partikül tutma amacıyla değerlendirilebilir.
Isı geri kazanım cihazlarında ön veya ara filtrasyon kademesinin bir parçası olarak kullanılabilir.
F7 Filtre Ne İşe Yarar?
F7 filtre, daha ince partiküllerin tutulmasının hedeflendiği havalandırma sistemlerinde kullanılan daha yüksek filtrasyon seviyelerinden biridir.
VENTAS'ın VHRV-P serisinde standart G4 filtrenin yanında F7 filtre opsiyonu sunulmaktadır. VHRV-C ürün grubunda ise M5 ve F7 filtre kombinasyonu ürün yapısının önemli özelliklerinden biridir.
Ancak F7 filtreye geçiş yapılırken filtrenin oluşturacağı basınç kaybının fan seçimi açısından kontrol edilmesi gerekir.
VENTAS VHRV Serilerinde Hangi Filtreler Kullanılıyor?
VENTAS'ın farklı ısı geri kazanım cihazlarında farklı filtre konfigürasyonları bulunmaktadır.
| VENTAS Serisi | Filtre Yapısı / Seçenek |
|---|---|
| VHRV-P | Standart G4 minipleat, opsiyonel F7 |
| VHRV-C | M5 ve F7 minipleat |
| VHRV-R | M5 ve F7 |
| VHRV-P-DX | Standart G4 minipleat, opsiyonel F7 |
| Özel konfigürasyonlar | Aktif karbon, HEPA ve proje özel filtre seçenekleri |
VENTAS teknik ürün kodlamasında filtre seçenekleri F1: G4/G4, F2: M5+F7/M5 veya G4+F7/F7, F3: özel filtre şeklinde de tanımlanmaktadır. Nihai filtre konfigürasyonu cihaz modeline ve proje şartlarına göre kontrol edilmelidir.
Aktif Karbon Filtre Ne Zaman Kullanılır?
Havalandırma sistemlerinde her problem partikülden kaynaklanmaz.
Bazı projelerde koku veya belirli gaz fazındaki kirleticilerin azaltılması hedeflenebilir. Bu tür uygulamalarda aktif karbon filtreler değerlendirilebilir.
VENTAS, aktif karbon kartuş filtreyi VHRV-P ve VHRV-C gibi ısı geri kazanım cihazlarında opsiyonel aksesuarlar arasında sunmaktadır.
Aktif karbon filtrenin gerekli olup olmadığı kullanım alanı ve projedeki hava kalitesi hedeflerine göre belirlenmelidir.
Standart bir partikül filtresinin yerine doğrudan aktif karbon kullanmak veya her projede aktif karbon filtre eklemek doğru bir yaklaşım değildir.
HEPA Filtre Isı Geri Kazanım Cihazında Kullanılır mı?
Evet, uygun cihaz ve proje şartlarında HEPA filtre kullanılabilir.
VENTAS, VHRV-P ve VHRV-C ürün gruplarında HEPA filtreyi opsiyonel aksesuar olarak sunmaktadır.
Ancak HEPA filtrelerin hava direnci standart kaba filtrelerden önemli ölçüde farklı olabilir.
Bu nedenle HEPA filtre kullanılması planlandığında fan basıncı, hava debisi, filtre yüzey alanı ve toplam sistem basınç kaybı mutlaka mühendislik hesabıyla kontrol edilmelidir.
Aksi halde yüksek filtrasyon hedeflenirken cihazın gerekli hava debisini sağlayamaması gibi bir problem ortaya çıkabilir.
Filtre Sınıfı Yükseldikçe Sistem Daha İyi mi Olur?
Her zaman değil.
Filtre seçiminin amacı, projede ihtiyaç duyulan hava kalitesini mümkün olan doğru sistem basınç kaybı ve enerji tüketimiyle sağlamaktır.
Örneğin standart bir kullanım alanında gereksiz yere çok yüksek basınç kaybına sahip bir filtre kullanmak fan tüketimini artırabilir.
Bu nedenle filtre sınıfı seçiminde sadece partikül tutma performansı değil, toplam sistem verimliliği dikkate alınmalıdır.
Doğru filtrasyon;
ihtiyaç duyulan hava kalitesi + uygun filtre sınıfı + yeterli fan basıncı + doğru bakım
birlikte sağlandığında verimli sonuç verir.
Isı Geri Kazanım Cihazı Filtre Bakımı Neden Önemlidir?
Yeni takılan bir filtre hava kullanıldıkça kirlenmeye başlar.
Filtre üzerinde partiküller biriktikçe hava geçişi zorlaşır ve filtre basınç kaybı yükselir.
Bu durum başlangıçta fark edilmeyebilir ancak zaman içerisinde sistem performansını etkileyebilir.
Kirli Filtre Hava Debisini Düşürebilir
Fan çalışma noktası değişmediğinde filtrenin oluşturduğu yüksek direnç cihazdan geçen hava miktarının azalmasına neden olabilir.
Sonuç olarak projede hesaplanan taze hava debisi mahale ulaşmayabilir.
Fan Enerji Tüketimini Artırabilir
Hedef hava debisinin otomatik kontrol sistemi tarafından korunmaya çalışıldığı uygulamalarda fan hızının yükselmesi gerekebilir.
Bu da fan enerji tüketiminin artmasına yol açabilir.
Isı Geri Kazanım Eşanjörünün Kirlenmesine Neden Olabilir
Filtre hasarlıysa veya doğru şekilde yerleştirilmemişse partiküller filtrenin çevresinden geçerek eşanjöre ulaşabilir.
Eşanjör yüzeyinde oluşan kirlenme hem hava geçişini hem de ısı transferini olumsuz etkileyebilir.
Isı Geri Kazanım Cihazı Filtresi Ne Zaman Değiştirilmelidir?
Bu soruya tüm projeler için “3 ayda bir” veya “6 ayda bir” şeklinde sabit cevap vermek teknik olarak doğru değildir.
Filtre kullanım ömrünü dış ortam hava kalitesi, cihaz çalışma süresi, hava debisi, filtrenin yüzey alanı, filtre sınıfı ve kullanım ortamı belirler.
Bu nedenle filtre değişim zamanı iki yöntemle takip edilmelidir.
Görsel Kontrol Yapılmalıdır
Filtre yüzeyindeki yoğun kirlenme, fiziksel deformasyon veya hasar kontrol edilmelidir.
Filtrenin cihaz içindeki yuvasına tam oturup oturmadığı da incelenmelidir.
Filtre Fark Basıncı Takip Edilmelidir
Profesyonel sistemlerde daha doğru yöntem filtre üzerindeki basınç kaybının takip edilmesidir.
VENTAS'ın fark basınç sensörü seçeneği bu amaçla değerlendirilebilir. Filtrenin basınç kaybı üreticinin veya proje tasarımının kabul ettiği son değere ulaştığında bakım veya değişim yapılmalıdır.
Filtre Temizlenmeli mi Yoksa Değiştirilmeli mi?
Bu tamamen filtre tipine bağlıdır.
Her filtrenin yıkanması veya basınçlı hava ile temizlenmesi doğru değildir.
Özellikle minipleat ve yüksek performanslı filtrelerde yanlış temizlik yöntemi filtre medyasına zarar verebilir. Filtre dışarıdan temiz görünse bile yapısı bozulmuş olabilir.
Bu nedenle kullanılan VENTAS cihazının teknik dokümanı ve filtre üreticisinin bakım talimatı esas alınmalıdır.
Yıkanabilir olduğu açıkça belirtilmeyen filtrelerin rastgele yıkanması doğru değildir.
Filtre Değiştirirken Nelere Dikkat Edilmelidir?
Filtre değişimi basit görünmekle birlikte sistem performansını etkileyen önemli bir bakım işlemidir.
Değiştirilecek filtrenin aynı ölçü, uygun filtre sınıfı ve cihazla uyumlu yapıda olması gerekir. Filtre hava akış yönü bulunuyorsa doğru yönde takılmalı, çerçeve yuvasına tam oturmalı ve filtrenin çevresinden bypass hava geçişine izin verilmemelidir.
Bakım tamamlandıktan sonra servis kapağı doğru şekilde kapatılmalı ve fark basınç takibi bulunan sistemlerde alarm veya sayaç değerleri gerekiyorsa yetkili personel tarafından kontrol edilmelidir.
Filtre Bakımında Yapılan En Yaygın Hatalar
Isı geri kazanım cihazlarında yanlış bakım uygulamaları filtrenin sağlayacağı avantajları ortadan kaldırabilir.
En sık karşılaşılan hatalar; filtreyi çok uzun süre kullanmak, yalnızca taze hava filtresini değiştirip egzoz filtresini kontrol etmemek, cihazın fan kapasitesini kontrol etmeden daha yüksek sınıfta filtre takmak, uygun olmayan filtrenin kesilerek cihaza yerleştirilmesi, filtre çerçevesinde hava kaçağı bırakılması ve yıkanabilir olmayan filtrelerin suyla temizlenmesidir.
Ayrıca filtreyi tamamen çıkartarak cihazı filtresiz çalıştırmak eşanjör, fan ve kanal sisteminde hızlı kirlenmeye yol açabileceği için uygun değildir.
Filtre Bakımı Enerji Tasarrufunu Etkiler mi?
Evet.
Isı geri kazanım cihazının enerji tasarrufu yalnızca eşanjör verimine bağlı değildir.
Fanların ihtiyaç duyduğu elektrik enerjisi de toplam sistem performansının parçasıdır.
Filtrenin aşırı kirlenmesi basınç kaybını yükselttiğinde fanın daha zor şartlarda çalışması gerekebilir. Bu nedenle filtre bakımının ihmal edilmesi, cihazın enerji verimliliği avantajını azaltabilir.
VENTAS'ın yüksek verimli VHRV-C serisinde EC plug fan teknolojisiyle oransal hız kontrolü kullanılması, enerji verimli çalışma yaklaşımının önemli parçalarından biridir. Ancak fan teknolojisi ne kadar verimli olursa olsun filtre basınç kaybının kontrol altında tutulması gerekir.
Filtre Seçiminde İç Ortam Hava Kalitesi Neden Önemlidir?
Isı geri kazanım cihazının sadece enerji tasarrufu amacıyla değerlendirilmesi eksik olur.
Cihaz aynı zamanda binaya dış ortamdan kontrollü ve filtrelenmiş taze hava sağlar.
Bu nedenle filtre seçimi özellikle insan yoğunluğunun yüksek olduğu yapılarda önem taşır.
Ofisler, okullar, oteller, hastaneler, mağazalar ve konut projelerinde gerekli filtrasyon seviyesi binanın kullanım amacına göre belirlenmelidir.
VENTAS VHRV ürün ailesi de konut, ticari ve endüstriyel uygulamalarda farklı filtre ve cihaz konfigürasyonlarına olanak sağlayacak şekilde çeşitlendirilmiştir.
VENTAS Isı Geri Kazanım Cihazlarında Filtre Avantajları
VENTAS'ın ısı geri kazanım ürün ailesindeki önemli avantajlardan biri farklı proje ihtiyaçları için tek bir filtre seçeneğine bağlı kalınmamasıdır.
VHRV-P serisindeki G4 filtrelerden VHRV-C ve VHRV-R serilerindeki M5/F7 filtrasyona; aktif karbon ve HEPA gibi opsiyonel çözümlere kadar farklı alternatifler bulunmaktadır.
Servis kapaklarının cihazın iç bileşenlerine erişimi kolaylaştırması da filtre bakımında önemli bir avantajdır. VHRV-P, VHRV-C ve VHRV-R ürün açıklamalarında kolay servis erişimi özellikle belirtilmektedir.
Bu yapı, doğru montaj sırasında yeterli servis boşluğu da bırakıldığında filtre değişiminin daha kontrollü yapılmasına yardımcı olur.
VENTAS Filtre Seçimi ve Tetra Elektromekanik Teknik Desteği
Isı geri kazanım cihazında filtre seçimi, sadece mevcut filtrenin ölçüsünü belirleyip yenisini takmak olarak değerlendirilmemelidir.
Özellikle filtrasyon seviyesi yükseltilecekse fan basıncı ve cihaz çalışma noktası yeniden değerlendirilmelidir.
Tetra Elektromekanik, VENTAS'ın 12 yıllık İstanbul Anadolu Yakası bölge bayisi olarak, VENTAS ısı geri kazanım cihazlarının ürün seçimi, filtre ve aksesuar konfigürasyonu, proje değerlendirmesi ve ürün tedariğinde teknik destek sağlamaktadır.
VENTAS VHRV sistemlerinde doğru cihaz ve filtre kombinasyonu belirlenirken hava debisi, dış statik basınç, kullanım amacı, ortam şartları, standart veya opsiyonel filtre seçenekleri ve bakım erişimi birlikte değerlendirilebilir.
G4, M5, F7, aktif karbon veya proje şartlarına uygun özel filtre seçenekleri hakkında bilgi almak ve mevcut cihazınız için doğru filtreyi belirlemek için Tetra Elektromekanik ile iletişime geçebilirsiniz.
Sonuç
Isı geri kazanım cihazlarında filtre, sistemin küçük ancak performans açısından en kritik bileşenlerinden biridir.
Doğru filtre seçimi;
iç ortam hava kalitesinin korunmasına, eşanjör ve fanların daha temiz kalmasına, hava debisinin korunmasına ve enerji tüketiminin kontrol altında tutulmasına yardımcı olur.
Ancak gereğinden yüksek filtre sınıfı seçmek de her zaman doğru değildir. Filtre sınıfı ile fan basıncı ve sistem basınç kaybı birlikte değerlendirilmelidir.
VENTAS'ın VHRV-P, VHRV-C, VHRV-R ve diğer ısı geri kazanım çözümlerinde farklı filtre konfigürasyonlarının sunulması, projeye uygun filtrasyon seviyesinin belirlenmesine imkân sağlar.
Filtrenin doğru seçilmesi kadar düzenli kontrol edilmesi, zamanında değiştirilmesi ve cihazın filtresiz çalıştırılmaması da uzun vadeli sistem performansı açısından önemlidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Isı Geri Kazanım Cihazında Hangi Filtre Kullanılır?
Filtre cihaz modeline ve kullanım alanına bağlıdır. VENTAS VHRV-P'de G4 minipleat filtreler bulunurken VHRV-C ve yüksek verimli VHRV-R serilerinde M5 ve F7 filtreler kullanılmaktadır.
G4 Filtre ile F7 Filtre Arasındaki Fark Nedir?
F7 filtre genel olarak G4'e göre daha ince partikül filtrasyonu için kullanılır. Ancak daha yüksek filtrasyon seviyesi farklı basınç kaybı oluşturabileceğinden cihaz fan performansıyla birlikte değerlendirilmelidir.
VENTAS VHRV-P Cihazına F7 Filtre Takılabilir mi?
VENTAS, VHRV-P serisinde G4 minipleat filtreleri standart olarak belirtirken F7 filtreyi opsiyonel aksesuar olarak sunmaktadır. Nihai uygunluk cihaz modeli ve çalışma noktası üzerinden kontrol edilmelidir.
HEPA Filtre Isı Geri Kazanım Cihazında Kullanılabilir mi?
Uygun proje ve cihaz konfigürasyonunda kullanılabilir. VENTAS, VHRV-P ve VHRV-C için HEPA filtreyi opsiyonel aksesuar olarak sunmaktadır. Fan basınç kapasitesinin ayrıca kontrol edilmesi gerekir.
Aktif Karbon Filtre Ne İşe Yarar?
Aktif karbon filtre, partikül filtrasyonundan farklı olarak özellikle koku ve bazı gaz fazındaki kirleticilerin azaltılmasının hedeflendiği uygulamalarda kullanılabilir. VENTAS belirli VHRV serilerinde aktif karbon kartuş filtre opsiyonu sunmaktadır.
Isı Geri Kazanım Cihazı Filtresi Kaç Ayda Bir Değişir?
Tüm projeler için sabit bir süre vermek doğru değildir. Dış hava kirliliği, cihazın çalışma süresi, hava debisi ve filtre sınıfı değişim süresini etkiler. Filtrenin durumu ve mümkünse fark basıncı takip edilmelidir.
Kirli Filtre Isı Geri Kazanım Cihazının Elektrik Tüketimini Artırır mı?
Kirli filtre basınç kaybını artırabilir. Hedef hava debisini korumaya çalışan fanın daha yüksek hızda çalışması gerektiğinde enerji tüketimi artabilir.
Isı Geri Kazanım Cihazı Filtresi Yıkanabilir mi?
Filtrenin tipine bağlıdır. Üretici tarafından yıkanabilir olduğu belirtilmeyen bir filtrenin su veya uygun olmayan temizlik yöntemiyle temizlenmesi filtre medyasına zarar verebilir.
VENTAS Isı Geri Kazanım Cihazı Filtresi Nereden Temin Edilir?
Tetra Elektromekanik, VENTAS'ın 12 yıllık İstanbul Anadolu Yakası bölge bayisidir. VENTAS ısı geri kazanım cihazlarında uygun filtre sınıfının belirlenmesi, cihaz konfigürasyonu, teknik destek ve ürün tedariği için Tetra Elektromekanik ile iletişime geçebilirsiniz.