Fancoil Seçiminde Mahal Isı Yükü Nedir?

Bir fancoil seçilirken cevaplanması gereken ilk soru:

“Hangi model fancoil kullanmalıyız?”

değildir.

İlk sorulması gereken:

“Bu mahalin ne kadar ısıtma ve soğutma kapasitesine ihtiyacı var?”

sorusudur.

Çünkü fancoilin temel görevi, mahalde oluşan veya mahalin kaybettiği ısıyı karşılayarak istenilen iç ortam sıcaklığının korunmasına yardımcı olmaktır.

Örneğin bir otel odasının soğutma yükü 3,5 kW ise seçilecek fancoilin gerçek proje çalışma şartlarında bu yükü karşılayabilmesi gerekir.

Ancak burada önemli bir ayrıntı vardır:

Mahal ısı yükü yalnızca metrekareye bağlı değildir.

Aynı büyüklükte iki oda tamamen farklı ısıtma ve soğutma yüklerine sahip olabilir.

Bu nedenle profesyonel fancoil seçimi, “m² başına şu kadar Watt” yaklaşımından çok daha kapsamlıdır.

Mahal Isı Yükü Nedir?

Mahal ısı yükü, bir iç ortamın belirlenen tasarım sıcaklığında tutulabilmesi için sistem tarafından karşılanması gereken termal yükü ifade eder.

Pratikte fancoil seçiminde iki farklı yük değerlendirilir:

Isıtma yükü

ve

Soğutma yükü.

Bu iki değer birbirinden farklı hesaplanır.

Örneğin bir odanın:

Isıtma yükü: 4,0 kW

Soğutma yükü: 5,2 kW

olabilir.

Dolayısıyla “Bu odanın ısı yükü 5 kW” şeklinde tek bir rakam üzerinden ilerlemek her zaman yeterli değildir.

Fancoilin hem kış hem yaz çalışma şartları ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Mahal Isıtma Yükü Nedir?

Mahal ısıtma yükü, kış tasarım şartlarında iç ortamın hedeflenen sıcaklıkta tutulabilmesi için karşılanması gereken ısı ihtiyacıdır.

Örneğin dış ortam sıcaklığının çok düşük olduğu bir kış gününde bina sürekli olarak çevresine ısı kaybeder.

Bu kayıplar başlıca:

• dış duvarlardan,
• pencerelerden,
• çatıdan,
• zeminden,
• dış kapılardan,
• hava sızıntılarından,
• taze hava sisteminden

kaynaklanabilir.

Fancoil veya diğer ısıtma sistemi bu kayıpları karşılayamazsa mahal hedef sıcaklığında tutulamaz.

Bu nedenle:

Binanın ısı kaybı → gerekli ısıtma kapasitesini belirler.

Mahal Soğutma Yükü Nedir?

Soğutma yükü, yaz şartlarında mahalde oluşan veya dış ortamdan mahale giren ısının uzaklaştırılması için gereken kapasitedir.

Soğutma yükünün kaynakları ısıtma yüküne göre daha çeşitlidir.

Örneğin:

• güneş ışınımı,
• sıcak dış hava,
• insanlar,
• aydınlatma,
• bilgisayarlar,
• elektrikli cihazlar,
• taze hava,
• dış duvar ve camlardan gerçekleşen ısı kazançları

mahalin soğutma yükünü artırabilir.

Bu nedenle özellikle ofis, otel, restoran, toplantı salonu ve ticari yapılarda soğutma yükü hesabı dikkatli yapılmalıdır.

Isıtma Yükü ile Soğutma Yükü Aynı Şey midir?

Hayır.

Bir mahalin ısıtma ve soğutma yükleri farklı fiziksel şartlardan etkilenir.

Örneğin büyük cam cepheli bir ofisi düşünelim.

Kışın bu cam yüzeylerden önemli miktarda ısı kaybedilebilir.

Yazın ise aynı cam yüzeylerden güneş ışınımı nedeniyle önemli miktarda ısı kazanılabilir.

Dolayısıyla aynı cephe:

Kışın → ısı kaybı

Yazın → ısı kazancı

oluşturabilir.

Bu nedenle fancoil seçiminde her iki tasarım durumu ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Fancoil Seçiminde Mahal Isı Yükü Neden Önemlidir?

Çünkü fancoil kapasitesi mahal yüküne göre belirlenir.

Temel seçim mantığı:

Mahal yükü → Gerekli fancoil kapasitesi

şeklindedir.

Ancak bundan sonra daha önce ele aldığımız diğer seçim kriterleri devreye girer:

Mahal yükü → Kapasite → Su rejimi → Su debisi → Basınç kaybı → Hava debisi → Statik basınç → Fan devri → Ses seviyesi

Bu zincirin başlangıcındaki mahal yükü yanlışsa sonraki seçimlerin teknik olarak doğru olması sistemin doğru boyutlandırıldığı anlamına gelmez.

Mahal Isı Yükünü Etkileyen Faktörler Nelerdir?

Bir mahalin gerçek ısıtma ve soğutma yükünü belirleyen çok sayıda parametre vardır.

Bu nedenle yalnızca mahal alanına bakarak kesin fancoil kapasitesi belirlemek doğru değildir.

1. Mahal Alanı Fancoil Kapasitesini Nasıl Etkiler?

Mahal büyüdükçe genel olarak iklimlendirilmesi gereken hacim ve yüzey alanları artar.

Ancak alan tek başına yeterli değildir.

Örneğin iki adet 30 m² oda düşünelim.

Oda A: Kuzey cepheli, küçük pencereli, iyi yalıtılmış.

Oda B: Güney/batı yönünde geniş cam yüzeylere sahip.

Her iki oda da 30 m² olmasına rağmen yaz soğutma yükleri ciddi şekilde farklı olabilir.

Dolayısıyla:

m² → ön tahmin için kullanılabilir

ancak

detaylı fancoil seçiminin tek kriteri olmamalıdır.

2. Mahal Hacmi Neden Önemlidir?

Tavan yüksekliği arttıkça aynı taban alanına sahip mahalin hacmi büyür.

Örneğin:

30 m² × 2,7 m = 81 m³

30 m² × 4,0 m = 120 m³

İki mahalin alanı aynı olmasına rağmen hava hacimleri aynı değildir.

Özellikle yüksek tavanlı;

• lobi,
• restoran,
• mağaza,
• toplantı salonu,
• ticari alan

gibi mahallerde yalnızca m² üzerinden yapılan tahminler yanıltıcı olabilir.

3. Dış Hava Sıcaklığı Mahal Yükünü Nasıl Etkiler?

Mekanik tesisat hesaplarında yalnızca yıllık ortalama dış sıcaklık kullanılmaz.

Projenin bulunduğu bölgeye ait yaz ve kış tasarım sıcaklıkları dikkate alınır.

Örneğin kışın dış ortam sıcaklığı düştükçe iç ortam ile dış ortam arasındaki sıcaklık farkı artar.

Bu durumda yapı elemanlarından gerçekleşen ısı kaybı da artabilir.

Benzer şekilde yazın dış sıcaklığın yükselmesi soğutma yükünü etkiler.

Bu nedenle aynı bina İstanbul, Erzurum veya Antalya'da bulunduğunda aynı fancoil kapasitesine ihtiyaç duymayabilir.

4. Cephe Yönü Neden Önemlidir?

Özellikle soğutma hesabında cephe yönü önemli bir parametredir.

Güneşten alınan enerji gün boyunca cephe yönüne göre değişir.

Özellikle geniş cam yüzeylerde güneş ışınımı mahal soğutma yükünün önemli bir bölümünü oluşturabilir.

Bu nedenle aynı katta bulunan ve aynı büyüklükte olan iki otel odasının dahi fancoil yükleri farklı çıkabilir.

Bu durum, her odaya otomatik olarak aynı fancoil modelinin seçilmesinin neden her zaman doğru olmadığını gösterir.

5. Cam Alanları Mahal Isı Yükünü Nasıl Etkiler?

Cam yüzeyler hem kış hem de yaz performansı açısından önemlidir.

Kış döneminde cam üzerinden ısı kaybı gerçekleşebilir.

Yaz döneminde ise:

• dış ortam sıcaklığı,
• güneş ışınımı,
• camın özellikleri

nedeniyle mahalde ısı kazancı oluşabilir.

Bu nedenle camların;

• toplam alanı,
• U değeri,
• güneş enerjisi geçirgenliği,
• gölgeleme durumu,
• yönü

yük hesabında değerlendirilmelidir.

6. Bina Yalıtımı Fancoil Kapasitesini Etkiler mi?

Kesinlikle.

İyi yalıtılmış bir bina ile yalıtım performansı düşük bir binanın ısı kayıpları aynı değildir.

Duvar, çatı ve döşeme gibi yapı elemanlarının ısı geçirgenlik değerleri mahal yükünü doğrudan etkiler.

Daha iyi bina kabuğu performansı:

daha düşük ısı kaybı/kazancı → daha düşük pik yük → daha uygun cihaz kapasitesi

sağlayabilir.

Bu nedenle mekanik sistem boyutlandırması ile mimari ve yapı fiziği birbirinden bağımsız düşünülmemelidir.

7. İnsan Sayısı Soğutma Yükünü Nasıl Etkiler?

İnsan vücudu bulunduğu ortama ısı verir.

Dolayısıyla mahal içerisindeki insan sayısı arttıkça iç ısı kazancı da artar.

Örneğin:

20 m² yatak odası

ile

20 m² toplantı odası

aynı soğutma yüküne sahip olmayabilir.

Yatak odasında 1–2 kişi bulunurken toplantı odasında çok daha fazla kişi bulunabilir.

Ayrıca insanlardan kaynaklanan yük:

duyulur + gizli

bileşenlere sahiptir.

Bu nedenle özellikle yüksek kişi yoğunluğuna sahip mahallerde soğutma ve nem yükleri dikkatli değerlendirilmelidir.

8. Aydınlatma Mahal Soğutma Yükünü Artırır mı?

Evet.

Aydınlatma sistemlerinin tükettiği elektrik enerjisinin önemli bir bölümü sonunda mahal içerisinde ısıya dönüşür.

LED teknolojileri bu yükü eski sistemlere göre azaltmış olsa da özellikle:

• mağazalar,
• showroomlar,
• restoranlar,
• ofisler,
• otel ortak alanları

gibi yoğun aydınlatmalı alanlarda aydınlatma yükü dikkate alınmalıdır.

9. Elektrikli Cihazlar Fancoil Yükünü Etkiler mi?

Evet.

Bilgisayarlar, monitörler, televizyonlar, mutfak ekipmanları ve diğer elektrikli cihazlar çalışma sırasında ortama ısı verir.

Örneğin bir ofiste:

• bilgisayarlar,
• monitörler,
• yazıcılar,
• elektronik ekipmanlar

soğutma yükünün bir bölümünü oluşturabilir.

Bu nedenle bir mahalin kullanım amacı bilinmeden doğru fancoil kapasitesi belirlemek zordur.

10. Taze Hava Fancoil Kapasitesini Etkiler mi?

Evet ve bu konu oldukça önemlidir.

Dışarıdan alınan taze hava yazın sıcak ve nemli, kışın ise soğuk olabilir.

Bu havanın mahal şartlarına getirilmesi için enerji gerekir.

Ancak burada sistem tasarımına dikkat edilmelidir.

Bazı projelerde taze hava yükü merkezi klima santrali veya taze hava cihazı tarafından karşılanırken bazı sistem kurgularında terminal cihaz üzerinde ek yük oluşabilir.

Dolayısıyla fancoil seçilirken:

“Taze hava yükü fancoil kapasitesine dahil mi, yoksa merkezi sistem tarafından mı karşılanıyor?”

sorusu mutlaka cevaplanmalıdır.

Aksi halde kapasite hesabında yükün iki kez eklenmesi veya hiç hesaba katılmaması mümkündür.

Duyulur ve Gizli Mahal Yükü Nedir?

Soğutma yükü değerlendirilirken toplam yükü iki ana gruba ayırabiliriz.

Duyulur Isı Yükü

Mahal sıcaklığını yükselten yüklerdir.

Örneğin güneş ışınımı, duvarlardan gelen ısı ve ekipmanların oluşturduğu ısının önemli bir bölümü duyulur yük olarak değerlendirilir.

Gizli Isı Yükü

Mahaldeki nem miktarını etkileyen yüklerdir.

İnsanlar ve özellikle dışarıdan alınan nemli taze hava gizli yük oluşturabilir.

Dolayısıyla:

Toplam Soğutma Yükü = Duyulur Yük + Gizli Yük

olarak değerlendirilir.

Fancoil Seçiminde Duyulur Kapasite Neden Kontrol Edilmelidir?

Bir mahalin toplam soğutma yükünün 6 kW olduğunu düşünelim.

Bunun:

5 kW'ı duyulur

1 kW'ı gizli

yük olsun.

Seçilen fancoilin toplam kapasitesi 6,5 kW olabilir.

İlk bakışta cihaz yeterli görünür.

Ancak cihazın duyulur kapasitesi yalnızca 4,6 kW ise mahalin duyulur yükünü karşılamada yetersiz kalabilir.

Bu nedenle:

Toplam yük ↔ Toplam fancoil kapasitesi

ve

Duyulur yük ↔ Duyulur fancoil kapasitesi

ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Metrekareye Göre Fancoil Seçmek Doğru mudur?

Ön boyutlandırma aşamasında yaklaşık W/m² değerleri kullanılabilir.

Ancak nihai cihaz seçiminin yalnızca metrekare üzerinden yapılması tavsiye edilmez.

Çünkü aynı 25 m² mahal:

• farklı cephede olabilir,
• farklı cam alanına sahip olabilir,
• farklı kişi sayısına sahip olabilir,
• farklı taze hava debisi alabilir,
• farklı katta olabilir,
• farklı dış hava koşullarında bulunabilir.

Bu nedenle:

“25 m² oda için hangi fancoil?”

sorusunun tek bir evrensel cevabı yoktur.

Önce mahal yükü hesaplanmalıdır.

Gereğinden Küçük Fancoil Seçilirse Ne Olur?

Örneğin mahalin gerçek soğutma yükü:

5,5 kW

ancak seçilen fancoilin gerçek proje şartlarındaki kapasitesi:

4,5 kW

olsun.

Bu durumda cihaz özellikle tasarım şartlarında yükü karşılamakta zorlanabilir.

Bunun sonucunda:

• mahal hedef sıcaklığa ulaşamayabilir,
• cihaz uzun süre çalışabilir,
• fan sürekli yüksek kademede kalabilir,
• kullanıcı konforu bozulabilir,
• akustik konfor olumsuz etkilenebilir.

Bu nedenle eksik kapasite seçiminden kaçınılmalıdır.

Gereğinden Büyük Fancoil Seçmek Daha Güvenli midir?

Bu da sık yapılan hatalardan biridir.

“Bir büyük model seçelim, garanti olsun.”

yaklaşımı her zaman doğru değildir.

Gereğinden büyük cihaz;

• yüksek hava debisi,
• yüksek ses seviyesi,
• rahatsız edici hava hareketi,
• daha büyük cihaz ölçüleri,
• kontrol problemleri,
• gereksiz ilk yatırım

oluşturabilir.

Bu nedenle amaç en büyük fancoili seçmek değildir.

Amaç, gerçek mahal yükünü uygun çalışma noktasında karşılayan cihazı seçmektir.

Emniyet Katsayısı Kullanılmalı mı?

Mekanik tesisat hesaplarında belirsizlikleri karşılamak amacıyla proje yaklaşımına göre belirli güvenlik payları uygulanabilir.

Ancak hesaplanan yükün üzerine kontrolsüz şekilde büyük oranlarda kapasite eklemek doğru değildir.

Örneğin gerçek yük hesabı zaten konservatif tasarım şartlarını içeriyorsa üzerine yüksek bir emniyet katsayısı eklemek cihazların gereğinden büyük seçilmesine neden olabilir.

Bu nedenle güvenlik payları proje standardına, hesap yöntemine ve tasarım kriterlerine göre kontrollü uygulanmalıdır.

Mahal Yükü Hesaplandıktan Sonra Fancoil Nasıl Seçilir?

Mahal yükünün belirlenmesi yalnızca ilk adımdır.

Örneğin hesap sonucunda:

Soğutma yükü: 5,2 kW

Duyulur yük: 4,1 kW

Isıtma yükü: 3,8 kW

elde edildiğini düşünelim.

Bundan sonra cihaz seçiminde aşağıdaki parametreler kontrol edilmelidir:

Böylece önceki bloglarımızda ele aldığımız tüm parametreler tek seçim sürecinde birleşmektedir.

Otel Odalarında Mahal Yükü ve Fancoil Seçimi

Otel projeleri fancoil seçiminin en dikkatli yapılması gereken uygulamalardan biridir.

Bir otel odasının yükünü;

• cephe yönü,
• cam alanı,
• kişi sayısı,
• aydınlatma,
• televizyon ve ekipmanlar,
• taze hava,
• banyo ve mimari yapı

etkileyebilir.

Ancak otel odalarında yalnızca kapasite yeterli değildir.

Akustik konfor da önemlidir.

Bu nedenle cihazın mahal yükünü mümkünse sürekli maksimum fan kademesine ihtiyaç duymadan karşılayabilecek şekilde değerlendirilmesi avantaj sağlayabilir.

Ofislerde Mahal Yükü ve Fancoil Seçimi

Ofislerde iç yükler oldukça önemli olabilir.

Özellikle:

• çalışan sayısı,
• bilgisayarlar,
• monitörler,
• aydınlatma,
• toplantı odaları,
• güneş alan cepheler

soğutma yükünü artırabilir.

Aynı binadaki kuzey cephe ofisi ile batı cephe ofisinin yükleri farklı olabilir.

Bu nedenle bütün kata yalnızca m² üzerinden aynı kapasite oranını uygulamak yerine zonların gerçek yükleri değerlendirilmelidir.

Konutlarda Mahal Yükü ve Fancoil Seçimi

Konut projelerinde salon, yatak odası ve çalışma odasının kullanım özellikleri farklıdır.

Özellikle:

Salon: Daha büyük alan ve daha fazla kişi yükü.

Yatak odası: Daha düşük ses seviyesi ihtiyacı.

Cam cepheli alanlar: Daha yüksek güneş yükü ihtimali.

Bu nedenle aynı daire içerisinde bile farklı büyüklükte ve farklı fan karakteristiğinde fancoiller kullanılabilir.

VENTAS Fancoil Seçiminde Mahal Isı Yükünün Önemi

VENTAS fancoil ürün gamında farklı mimari ve mekanik ihtiyaçlara yönelik çözümler bulunmaktadır.

Bunlar arasında:

VENTAS VFC-GT Orta Statik Basınçlı Gizli Tavan Tipi

Kanal bağlantılı gizli tavan uygulamalarında değerlendirilebilecek çözümlerden biridir.

VENTAS VFC-GD Gizli Döşeme Tipi

Döşeme tipi gizli uygulamalarda mimari ihtiyaçlara göre değerlendirilebilir.

VENTAS VFC-KD Kasetli Döşeme Tipi

Döşeme tipi uygulamalarda farklı kullanım ihtiyaçlarına yönelik alternatif sunar.

VENTAS VFC-YB Yüksek Statik Basınçlı Gizli Tavan Tipi

Daha yüksek kanal direncine sahip hava dağıtım sistemlerinde değerlendirilmek üzere tasarlanmış yüksek statik basınçlı çözümler arasında yer alır.

Ancak hangi seri kullanılırsa kullanılsın cihaz seçiminden önce mahalin gerçek ısıtma ve soğutma yüklerinin bilinmesi gerekir.

Tetra Elektromekanik ile VENTAS Fancoil Seçimi

Tetra Elektromekanik olarak VENTAS fancoil çözümlerinde doğru cihaz seçiminin yalnızca katalog kapasitesi karşılaştırması olmadığını önemsiyoruz.

Seçim süreci temel olarak:

Mahal kullanım amacı → Isıtma/soğutma yükü → Su rejimi → Fancoil kapasitesi → Su debisi → Basınç kaybı → Hava debisi → Statik basınç → Fan kademesi → Ses seviyesi

şeklinde ele alınmalıdır.

Bu yaklaşım sayesinde yalnızca mahal yükünü karşılayan değil, aynı zamanda projenin hidronik, hava tarafı ve akustik gereksinimleriyle uyumlu bir fancoil çözümü oluşturulabilir.

Tetra Elektromekanik; VENTAS fancoil ürünlerinin proje şartlarına uygun seçimi, teknik değerlendirmesi, tedariği ve mekanik tesisat çözüm süreçlerinde destek sağlamaktadır.

Sonuç: Doğru Fancoil Seçimi Mahal Yüküyle Başlar

Fancoil seçiminde kapasite belirlemenin ilk adımı mahalin gerçek ısıtma ve soğutma yüklerini hesaplamaktır.

Mahal yükünü;

dış hava + yapı kabuğu + camlar + güneş + insanlar + aydınlatma + ekipmanlar + taze hava + kullanım şekli

birlikte belirler.

Bu nedenle sadece metrekare üzerinden cihaz seçmek yerine gerçek proje koşullarının değerlendirilmesi gerekir.

Mahal yükü doğru belirlendikten sonra ise fancoilin;

kapasitesi, su rejimi, su debisi, basınç kaybı, hava debisi, statik basıncı ve ses seviyesi

birlikte kontrol edilmelidir.

Kısacası doğru soru:

“Bu oda kaç metrekare?”

değil,

“Bu mahalin gerçek tasarım yükü nedir ve hangi fancoil bu yükü gerçek proje koşullarında karşılayabilir?”

olmalıdır.

VENTAS fancoil çözümleri, Tetra Elektromekanik'in proje değerlendirme, ürün seçimi, tedarik ve mekanik tesisat çözüm yaklaşımıyla birlikte ele alınarak farklı yapı tiplerine uygun şekilde değerlendirilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Mahal ısı yükü nedir?

Bir mahalin belirlenen iç ortam şartlarında tutulabilmesi için karşılanması gereken ısıtma veya soğutma ihtiyacıdır.

Mahal ısı yükü hangi birimle ifade edilir?

Genellikle W veya kW cinsinden ifade edilir.

Fancoil kapasitesi mahal yüküne eşit mi olmalıdır?

Seçilen fancoilin gerçek proje koşullarındaki kapasitesi mahalin hesaplanan tasarım yükünü karşılamalıdır. Ancak seçim yalnızca kW karşılaştırmasıyla yapılmamalı; duyulur kapasite, fan kademesi, su rejimi ve diğer teknik kriterler de kontrol edilmelidir.

Metrekareye göre fancoil seçilir mi?

Yaklaşık ön değerlendirme yapılabilir ancak nihai seçim için yeterli değildir. Cephe, cam alanı, dış hava, kişi sayısı, taze hava ve iç yükler gibi parametreler hesaba katılmalıdır.

Cam cephe fancoil kapasitesini etkiler mi?

Evet. Cam alanları hem kış ısı kaybını hem de özellikle güneş ışınımına bağlı yaz soğutma yükünü önemli ölçüde etkileyebilir.

İnsan sayısı fancoil kapasitesini etkiler mi?

Evet. İnsanlar ortama hem duyulur hem gizli ısı kazancı sağlar. Özellikle toplantı salonları ve yoğun kullanılan alanlarda kişi yükü önemlidir.

Taze hava fancoil kapasitesine dahil edilmeli mi?

Bu, sistem tasarımına bağlıdır. Taze hava yükünün merkezi klima santrali tarafından mı yoksa terminal sistem tarafından mı karşılandığı belirlenmeli ve kapasite hesabında buna göre değerlendirme yapılmalıdır.

Gereğinden büyük fancoil seçmek doğru mudur?

Her zaman değil. Aşırı büyük cihaz yüksek hava debisi, gereksiz ses, kontrol sorunları ve daha büyük cihaz ölçüleri gibi problemlere neden olabilir.

Mahal soğutma yükünde duyulur kapasite neden önemlidir?

Toplam kapasitesi yeterli görünen bir fancoilin duyulur kapasitesi mahalin duyulur yükünü karşılamayabilir. Bu nedenle iki değer ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

VENTAS fancoil seçerken önce hangi değer belirlenmelidir?

İlk olarak mahalin gerçek ısıtma ve soğutma yükleri belirlenmelidir. Ardından VENTAS cihazın gerçek su ve hava çalışma şartlarındaki kapasitesi kontrol edilmelidir.

Tetra Elektromekanik VENTAS fancoil seçiminde destek sağlıyor mu?

Tetra Elektromekanik, VENTAS fancoil çözümlerinde mahal ihtiyaçlarına ve proje çalışma şartlarına göre ürün seçimi, teknik değerlendirme, tedarik ve mekanik tesisat çözüm süreçlerinde destek sağlamaktadır.